Mobilya shop drawing nasıl hazırlanır?

Ölçüye özel bir dolabın sahada sorunsuz monte edilmesi, büyük ölçüde çizimin ayrıntısına bağlıdır. Mobilya shop drawing, atölyenin kesim listesini çıkarabileceği, montaj ekibinin ise hangi parçanın nereye gideceğini görebileceği sette toplanır.

Bu yazıda mobilya çiziminin, yani ölçüye özel bir mobilyanın atölyede üretilebilmesi için hazırlanan imalat çiziminin (shop drawing) nasıl yapıldığını sekiz adımda anlatıyoruz.

1. Saha ölçüsü ve mevcut durum

Çizim, projedeki ölçüyle değil, yerinde alınan ölçüyle başlar. Duvarlar nadiren gönyesindedir; tavan yüksekliği bir uçtan diğerine birkaç santim değişebilir. Ölçü alırken şunları kaydediyoruz:

• Duvar aralıkları: üst, orta ve alt kotlardan ayrı ayrı
• Tavan yüksekliği: en az üç noktadan
• Zemin kotu farkları ve süpürgelik kalınlığı
• Priz, anahtar, radyatör, klima ve kanal yerleri
• Kapı ve pencere kasalarının duvara göre çıkıntısı

2. Ünite planı ve parçalama

Ölçüler netleştikten sonra ünite, üretilebilir ve taşınabilir parçalara bölünür. Asansör, merdiven ve kapı genişliği bu aşamada belirleyicidir; sığmayan tek parça bir gövde, sahada kesilmek zorunda kalır ve görünüş bozulur. Parçalama planı, ek yerlerinin göze en az çarpacağı yerlerden geçirilir.

3. Kesit ve birleşim detayları

Her ünite için en az bir yatay, bir düşey kesit çiziyoruz. Bu kesitlerde gövde kalınlığı, sırt panelinin oturuşu, raf taşıyıcıları, kapak ile gövde arasındaki boşluk (derz) ve birleşim tipi görünür. Derz ölçüsünün baştan belirlenmesi önemlidir: 2 mm ile 4 mm arasındaki fark, kapak sırası uzadıkça gözle görülür hâle gelir.

4. Kaplama yönü ve damar akışı

Ahşap kaplamalı işlerde damarın yönü çizimde belirtilir. Yan yana gelen kapaklarda damarın devam etmesi isteniyorsa (devam eden desen), kaplama aynı tomruktan ve numara sırasıyla kesilir. Bu karar çizimde yazılmazsa atölye kendi üretim kolaylığına göre keser ve sonuç geri dönüşü olmayan bir fark yaratır.

5. Donanım seçimi

Menteşe, ray, kaldırma mekanizması, kulp ve kilit; marka ve seri numarasıyla çizime işlenir. Donanım, ünitenin ölçüsünü doğrudan etkiler: tam açılan bir çekmece rayı, gövde iç genişliğinden belirli bir pay ister. Bu pay çizimde hesaplanmazsa çekmece sahada takılmaz.

6. Tesisat ve elektrik boşlukları

TV ünitesi, çalışma tezgâhı ve mutfak dolaplarında kablo geçişleri, priz kutuları, havalandırma boşlukları ve ankastre cihaz ölçüleri çizime girer. Ankastre fırın ya da mikrodalga için üreticinin verdiği niş ölçüsü birebir kullanılır; “yaklaşık” ölçü bu kalemlerde işe yaramaz.

7. Tolerans payları

Ölçüye özel üretimde mobilya, duvardan birkaç milimetre küçük üretilir ve aradaki boşluk kapama profili ya da dolgu çıtasıyla kapatılır. Bu pay çizimde gösterilir. Tolerans bırakılmayan bir gövde, duvarın eğri olduğu yerde ya sıkışır ya da öne doğru çıkar.

8. Montaj planı ve numaralandırma

Her parça numaralanır; çizimde hangi numaranın nereye monte edileceği gösterilir. Atölye parçaları bu numaralarla etiketler, montaj ekibi aynı numaraları takip eder. Büyük işlerde bu numaralandırma, montaj süresini gözle görülür biçimde kısaltır.

Sık yapılan dört hata

• Tek ölçüyle çizmek: duvar aralığı yalnızca bir kotta ölçülürse, üst ve alttaki fark montajda ortaya çıkar.
• Donanımı sonraya bırakmak: menteşe ve ray seçimi yapılmadan çizilen gövde ölçüleri, ürün belli olunca değişmek zorunda kalır.
• Süpürgelik ve kasa çıkıntılarını atlamak: birkaç milimetrelik bu detaylar, dolabın duvara tam oturmasını engeller.
• Montaj sırasını düşünmemek: dar koridorda büyük bir gövde döndürülemiyorsa parçalama planı baştan buna göre kurulmalıdır.

Dördü de çizim aşamasında birkaç dakikalık kontrolle önlenebilir; sahada ise imalatın yeniden yapılması anlamına gelir.

Prototip ne zaman gerekir?

Aynı ünitenin çok sayıda üretileceği işlerde (otel odası, ofis masası, mağaza teşhir ünitesi) bir adet örnek üretilip onaylanır. Prototipte malzeme, donanım ve birleşim gerçek ölçekte görülür; seri üretime ancak bu onaydan sonra geçilir.

Tasarım ve üretimin aynı elde olması

Çizimi yapan ekip üretimi de yürütüyorsa, atölyenin makine ve plaka ölçüsüne göre çizim baştan optimize edilir; fire azalır, montaj sürprizi büyük ölçüde ortadan kalkar. Kendi atölyemizde ürettiğimiz işlerde bu iki adımı birlikte yürütüyoruz.

Özel mobilya üretimi ve shop drawing hizmetlerimizi inceleyebilir, örnek olarak NT Çocuk Yatak Odası projesine bakabilirsiniz.